پوستهریزی و خشکی پوست اطراف ناخن یکی از رایجترین مشکلات پوستی است که میتواند علاوه بر دردناک شدن، زمینه را برای بروز عفونت فراهم کند. متخصصان پوست و زیبایی با تشریح عوامل مؤثر در این عارضه و ارائه راهکارهای عملی، راهنمای جامعی برای درمان و پیشگیری ارائه کردند.
تعریف مشکل و اهمیت مراقبت از کوتیکول
کوتیکول یا پوست نازک اطراف ناخن، نقش حفاظتی در برابر نفوذ قارچ و باکتری دارد. آسیب یا خشکی این بخش دفاعی پوست را تضعیف میکند و باعث التهاب، ترک خوردگی یا پوستهریزی میشود. مراقبت درست از کوتیکولها نه تنها به زیبایی ناخنها کمک میکند، بلکه سلامت عمومی دستان را تضمین میکند.

علائم و نشانهها
پوستهریزی اطراف ناخن معمولاً با یکی یا چند علامت زیر همراه است:
- خشکی و زبری پوست با خطوط ریز ترکخورده
- جدا شدن پوستههای کوچک از اطراف ناخن
- قرمزی، تورم و حساسیت موضعی
- درد یا سوزش هنگام تماس با آب
- احتمال بروز عفونت و ترشح چرکی در مراحل پیشرفته
دلایل اصلی پوستهریزی اطراف ناخن
پوستهریزی کوتیکول میتواند ناشی از ترکیبی از عوامل باشد:
- خشکی بیشازحد پوست در هوای سرد یا ناشی از شستوشوی مکرر دستها
- کمبود ویتامینهای A، C و گروه B در رژیم غذایی
- استفاده طولانیمدت از مواد شوینده و الکل مالیدههای قوی
- عادات نادرست مثل کندن پوست اطراف ناخن یا جویدن آن
- ابتلا به بیماریهای پوستی مانند اگزما، پسوریازیس یا عفونت قارچی
روشهای درمان و مراقبت خانگی
۱. مرطوبسازی منظم: استفاده از کرمهای حاوی گلیسیرین یا روغن آرگان چند بار در روز
۲. تغذیه سالم: مصرف منابع امگا-۳ (مثل ماهی چرب و مغزها) و میوهجات رنگی برای تأمین ویتامینها
۳. استفاده از محافظ: پوشیدن دستکش حین شستن ظرف یا کار با مواد شوینده
۴. درمان موضعی: در موارد عفونت، پمادهای ضدقارچ یا کرم ضدالتهاب تجویزی پزشک
۵. درمان تکمیلی: ماساژ کوتیکول با مخلوط موم زنبورعسل و روغن جوجوبا به تسریع ترمیم پوست کمک میکند
نکات پیشگیری و تغییر سبک زندگی
- از تماس مستقیم با آب داغ پرهیز و پس از شستوشو دستها را با حوله نرم بهخوبی خشک کنید.
- دستها را در معرض هوای بسیار سرد یا گرم قرار ندهید؛ کفشهای دستکشمانند برای دماهای پایین کاربردی است.
- از ناخنگیر و ابزار مانیکور استریل استفاده کنید و از کندن غیرضروری کوتیکولها پرهیز کنید.
- روزانه حداقل ۸ لیوان آب بنوشید تا رطوبت پوست حفظ شود.
- در صورت ابتلا به اگزما یا پسوریازیس، دستورات پزشکی را دقیق اجرا و از مصرف خودسرانه دارو خودداری کنید.
زمان مراجعه به پزشک
اگر پس از چند هفته مراقبت خانگی بهبودی حاصل نشد یا علائمی مانند تورم شدید، درد مداوم، ترشح چرکی و گسترش التهاب به اطراف انگشت مشاهده شد، حتماً به متخصص پوست مراجعه کنید. درمان بهموقع میتواند از پیشرفت عفونت و نیاز به داروهای قویتر یا درمانهای تهاجمی جلوگیری کند.
با رعایت نکات بهداشتی، تغذیه مناسب و استفاده اصولی از محصولات مراقبتی، میتوان از بروز پوستهریزی اطراف ناخن پیشگیری و سلامت کوتیکولها را تضمین کرد. استمرار در اجرای این روشها، ناخنهایی زیبا و دستهایی بدون درد را به همراه خواهد داشت.

لادن ثنائی
دبیر گروه فرهنگ و هنر
لادن ثنائی روزنامهنگار فرهنگی، منتقد هنری و پژوهشگر حوزه هنر است که بیش از ۱۵ سال در زمینه تولید محتوای فرهنگی، نقد آثار هنری و پوشش رویدادهای هنری فعالیت کرده است. نگاه تخصصی او بیشتر بر تحلیل هنر معاصر ایران، بررسی جریانهای هنری و مطالعه ارتباط میان هنر، جامعه و فرهنگ متمرکز است.
او دارای مدرک کارشناسی ارشد پژوهش هنر از دانشگاه هنر تهران و کارشناسی نقاشی از دانشگاه الزهرا است و در دورههای تخصصی نقد هنری، زیباییشناسی و مدیریت فرهنگی نیز حضور داشته است.
ثنائی فعالیت حرفهای خود را از اواخر دهه ۸۰ با انتشار یادداشتها و نقدهای هنری در رسانههای تخصصی آغاز کرد. در ادامه، با تهیه گزارشها و تحلیلهای فرهنگی درباره نمایشگاهها، جشنوارهها و جریانهای هنری، تجربه گستردهای در حوزه روزنامهنگاری هنر به دست آورد.
او از سال ۱۳۹۶ به عنوان دبیر گروه فرهنگ و هنر مجله خبری لادن فعالیت میکند و در هدایت محتوای فرهنگی این رسانه و انتشار مطالب تحلیلی درباره هنر معاصر نقش دارد.
حوزههای تخصصی لادن ثنائی شامل نقد هنرهای تجسمی، تحلیل آثار هنری، گزارشنویسی فرهنگی، گفتوگو با هنرمندان و بررسی روندهای فرهنگی و هنری جامعه است.
در فعالیتهای حرفهای خود، او تلاش میکند آثار هنری را در بستر تاریخی و اجتماعی آنها بررسی کند و با ترکیب دانش هنرشناسی و نگاه رسانهای، تحلیلهایی دقیق و قابل فهم برای مخاطبان ارائه دهد.