مدیر جهاد کشاورزی پاوه با قاطعیت اعلام کرد که سوزاندن برگها و بقایای درختان گردو پس از فصل برداشت، نه تنها مبنای علمی برای کنترل آفات ندارد، بلکه منجر به آلودگی شدید محیطزیست و تخریب خاک میشود. این هشدار در راستای فرهنگسازی و اصلاح یک باور قدیمی در میان برخی باغداران صادر شده است.

<br/>
چرا سوزاندن برگ گردو روشی غیرعلمی است؟
برخی از باغداران، به ویژه در مناطق سنتی، بر این باورند که با آتشزدن بقایای برگهای گردو پس از برداشت محصول، میتوانند آفات و عوامل بیماریزای احتمالی را از بین ببرند. با این حال، شهرام رستمی، مدیر جهاد کشاورزی پاوه، این ذهنیت را فاقد هرگونه پشتوانه علمی دانست. او تأکید کرد که آفات و عوامل بیماریزای درختان گردو اغلب در نقاط مختلفی از جمله پوست درخت، ریشهها، یا حتی در خاک اطراف ریشه زمستانگذرانی میکنند و سوزاندن صرف برگها تأثیر معنیداری بر کنترل آنها ندارد. تنها در شرایط بسیار خاص و با تشخیص و توصیه فنی کارشناسان متخصص گیاهپزشکی، ممکن است برای کنترل یک آفت یا بیماری مشخص، نیاز به معدومسازی بقایای گیاهی به روش خاصی باشد که آن نیز باید با اصول علمی و کنترلشده صورت گیرد.
<br/>
پیامدهای زیستمحیطی سوزاندن برگ گردو: از آلودگی هوا تا تخریب خاک
اقدام به سوزاندن برگهای گردو و سایر بقایای گیاهی پس از برداشت، پیامدهای جبرانناپذیری برای محیطزیست و سلامت عمومی دارد. از جمله این پیامدها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
آلودگی هوا: دود ناشی از سوزاندن برگها حاوی ذرات معلق، مونوکسید کربن، دیاکسید کربن و سایر گازهای گلخانهای است که کیفیت هوا را به شدت کاهش داده و به سلامت انسان، به خصوص دستگاه تنفسی، آسیب میرساند.
تخریب ساختار خاک: حرارت ناشی از آتش، میکروارگانیسمهای مفید خاک را که نقش حیاتی در چرخه مواد مغذی و حفظ سلامت خاک دارند، از بین میبرد. این امر به کاهش حاصلخیزی خاک و نیاز بیشتر به کودهای شیمیایی منجر میشود.
بروز بیماریهای تنفسی: انتشار دود و ذرات آلاینده در هوا میتواند باعث تشدید آسم، برونشیت و سایر مشکلات تنفسی در افراد آسیبپذیر و عموم شهروندان شود.
مدیر جهاد کشاورزی پاوه با اشاره به برگزاری جلسات اطلاعرسانی مستمر با حضور کارشناسان جهاد کشاورزی و محیطزیست در فصل پاییز، متاسفانه اذعان کرد که هنوز هم در برخی مناطق شاهد برگسوزانی توسط باغداران هستیم که نشاندهنده نیاز به تلاش بیشتر در زمینه فرهنگسازی است.
<br/>
راهکارهای جایگزین سوزاندن برگ گردو: از کمپوست تا مدیریت یکپارچه آفات
برای مقابله با آفات و بیماریهای درخت گردو و همچنین مدیریت بقایای گیاهی به روشی پایدار و علمی، راهکارهای متعددی وجود دارد که به باغداران توصیه میشود:
کمپوستسازی (کود برگی): بهترین روش برای مدیریت برگها و بقایای درختان گردو، جمعآوری آنها در گودالهای مناسب و تبدیل به کمپوست است. این کود برگی سرشار از مواد آلی و عناصر غذایی است که میتواند در سالهای آینده به عنوان کود طبیعی برای تقویت خاک باغ مورد استفاده قرار گیرد. این فرآیند نه تنها به حاصلخیزی خاک کمک میکند، بلکه باعث حفظ رطوبت و بهبود ساختار آن میشود.
مدیریت یکپارچه آفات (IPM): این رویکرد علمی شامل مجموعهای از روشهای پیشگیرانه و کنترلی است که با هدف کاهش نیاز به سموم شیمیایی و حفظ تعادل اکوسیستم انجام میشود. برخی از این روشها عبارتند از:
استفاده از ارقام مقاوم به آفات.
تقویت درختان از طریق تغذیه مناسب و آبیاری صحیح.
کاشت گیاهان تله یا دورکننده آفات.
استفاده از دشمنان طبیعی آفات (کنترل بیولوژیک).
رصد مستمر باغ برای شناسایی زودهنگام آفات و بیماریها.
<br/>
فرهنگسازی و آموزش، کلید حفظ باغهای گردو و محیطزیست
با توجه به باورهای سنتی ریشهدار در برخی جوامع محلی، فرهنگسازی و آموزش مستمر نقش کلیدی در تغییر این رویهها و سوق دادن باغداران به سمت روشهای علمی و پایدار دارد. جهاد کشاورزی و سازمان حفاظت محیطزیست باید با برگزاری کارگاههای آموزشی، توزیع بروشور و استفاده از ظرفیت رسانههای محلی، مضرات سوزاندن برگ گردو و مزایای روشهای جایگزین را به طور گسترده اطلاعرسانی کنند. این اقدامات نه تنها به حفظ سلامت باغهای گردو کمک میکند، بلکه ضامن حفظ محیطزیست و ارتقای سلامت عمومی جامعه نیز خواهد بود.
مطالب مرتبط
- پیشبینی هوای سرد و مه آلود در ارتفاعات کشور؛ توصیههای مهمی برای کوهنوردی ایمن ارائه شد
- کشف آناکوندای سبز شمالی بهعنوان بزرگترین مار جهان
- بهترین روشها برای نرم کردن پوست نارنگی خشکشده
- روغن زیتون اصل را چگونه تشخیص دهیم و چه نکاتی هنگام خرید باید رعایت شود

لادن ثنائی
دبیر گروه فرهنگ و هنر
لادن ثنائی روزنامهنگار فرهنگی، منتقد هنری و پژوهشگر حوزه هنر است که بیش از ۱۵ سال در زمینه تولید محتوای فرهنگی، نقد آثار هنری و پوشش رویدادهای هنری فعالیت کرده است. نگاه تخصصی او بیشتر بر تحلیل هنر معاصر ایران، بررسی جریانهای هنری و مطالعه ارتباط میان هنر، جامعه و فرهنگ متمرکز است.
او دارای مدرک کارشناسی ارشد پژوهش هنر از دانشگاه هنر تهران و کارشناسی نقاشی از دانشگاه الزهرا است و در دورههای تخصصی نقد هنری، زیباییشناسی و مدیریت فرهنگی نیز حضور داشته است.
ثنائی فعالیت حرفهای خود را از اواخر دهه ۸۰ با انتشار یادداشتها و نقدهای هنری در رسانههای تخصصی آغاز کرد. در ادامه، با تهیه گزارشها و تحلیلهای فرهنگی درباره نمایشگاهها، جشنوارهها و جریانهای هنری، تجربه گستردهای در حوزه روزنامهنگاری هنر به دست آورد.
او از سال ۱۳۹۶ به عنوان دبیر گروه فرهنگ و هنر مجله خبری لادن فعالیت میکند و در هدایت محتوای فرهنگی این رسانه و انتشار مطالب تحلیلی درباره هنر معاصر نقش دارد.
حوزههای تخصصی لادن ثنائی شامل نقد هنرهای تجسمی، تحلیل آثار هنری، گزارشنویسی فرهنگی، گفتوگو با هنرمندان و بررسی روندهای فرهنگی و هنری جامعه است.
در فعالیتهای حرفهای خود، او تلاش میکند آثار هنری را در بستر تاریخی و اجتماعی آنها بررسی کند و با ترکیب دانش هنرشناسی و نگاه رسانهای، تحلیلهایی دقیق و قابل فهم برای مخاطبان ارائه دهد.