پرونده یکی از جنجالیترین جنایات سالهای اخیر با صدور حکم نهایی در دادگاه کیفری یک خراسان رضوی به پایان رسید. مردی ۳۷ ساله که با طراحی دقیق و زیرکانه مرتکب سه قتل شده بود، پس از سالها فرار و تلاش برای پنهانسازی هویت جنایی خود، به سه بار قصاص نفس در ملأعام محکوم شد. این متهم که سعی داشت با تظاهر به بیماری روانی از مجازات فرار کند، در نهایت با رأی قاطع قضات دادگاه به مجازات سنگین محکوم شد.
قتل مادر و دختر خردسال؛ آغاز جنایات با انگیزه مالی
اولین جنایت این پرونده به اسفند سال ۱۳۹۳ بازمیگردد؛ زمانی که متهم با انگیزه سرقت و در شرایط مالی بحرانی، زن جوانی را به همراه دختر سهسالهاش در منزل مسکونیشان به قتل رساند. او در جلسه دادگاه اعتراف کرد که پس از مشاهده تنهایی زن در خانه، با نقشه قبلی وارد منزل شد و پس از درگیری، با ضربات متعدد چاقو زن را به قتل رساند. سپس برای جلوگیری از شناسایی، دختر خردسال را نیز با روسری خفه کرد.
پس از ارتکاب این جنایت، متهم طلاهای زن را با مایع ظرفشویی از دستانش جدا کرده و گوشی تلفن همراه را نیز به سرقت برد. او سپس برای منحرف کردن مسیر تحقیقات، خود را به بیمارستان روانپزشکی معرفی کرد و مدتی را در آنجا بستری شد.
قتل دوم با انگیزه نژادپرستانه؛ قربانی تبعه خارجی
سالها پس از جنایت اول، متهم بار دیگر به دلیل بیکاری و مشکلات مالی، دست به قتل زد. این بار قربانی، مردی میانسال از اتباع خارجی بود که با وعده کار به باغی متروکه کشانده شد. متهم با ضربهای از پشت سر، او را به قتل رساند و جسد را در زیر آوار و سنگها پنهان کرد. پس از این قتل نیز، بار دیگر به بیمارستان روانی مراجعه کرد تا خود را از تعقیب قضایی مصون نگه دارد.
تلاش برای فرار از مجازات با ادعای بیماری روانی
در جریان رسیدگی به پرونده، متهم با ارسال نامهای به دادگاه، درخواست درمان خارج از زندان را مطرح کرد و مدعی شد که دچار بیماری گوارشی است. با موافقت قضات، او به مراکز درمانی منتقل شد، اما بررسیهای نامحسوس نشان داد که بار دیگر به بیمارستان روانپزشکی مراجعه کرده است.
با این حال، تیم پزشکی قانونی پس از بررسیهای دقیق، سلامت روانی متهم را تأیید کرد و اعلام داشت که تمامی اقدامات وی با اراده و برنامهریزی قبلی انجام شده است. قضات دادگاه نیز با استناد به مستندات علمی، ادعای عدم مسئولیت کیفری را رد کردند و رفتارهای متهم را نشانهای از هوشمندی و تلاش برای فرار از مجازات دانستند.
صدور حکم نهایی؛ سه بار قصاص و مجازاتهای تکمیلی
در پایان جلسات محاکمه، شعبه پنجم دادگاه کیفری یک خراسان رضوی به ریاست قاضی محمد شجاعپور فدکی و مستشاری قاضی جواد آسیان یزد، رأی نهایی را صادر کرد. بر اساس این رأی، متهم به سه بار قصاص نفس در ملأعام محکوم شد. همچنین به دلیل سرقت اموال مقتول، به ۱۰ سال حبس و ۷۴ ضربه شلاق محکوم گردید.
قضات دادگاه در رأی خود تأکید کردند که اجرای حکم قصاص با نظر دادستان مرکز استان قابل تنظیم است و در صورت لزوم، ترتیب دیگری برای اجرای آن اتخاذ خواهد شد. این رأی قابل فرجامخواهی در دیوان عالی کشور است و در صورت اعتراض، در یکی از شعب ویژه این دیوان مورد بررسی قرار خواهد گرفت.
پیامدهای اجتماعی و حقوقی پرونده
پرونده این قاتل سهگانه، بار دیگر اهمیت تشخیص دقیق سلامت روانی متهمان و بررسی علمی ادعاهای مرتبط با بیماریهای روانی را برجسته کرد. همچنین نشان داد که دستگاه قضایی با بهرهگیری از تخصصهای پزشکی قانونی و نظارتهای دقیق، توان مقابله با تلاشهای متهمان برای فرار از مجازات را دارد.
این پرونده نهتنها به دلیل خشونت و بیرحمی جنایات، بلکه بهخاطر پیچیدگیهای حقوقی و روانپزشکی آن، یکی از حساسترین پروندههای جنایی سالهای اخیر محسوب میشود.
**لادن ثنائی**
دبیر گروه فرهنگ و هنر
لادن ثنائی روزنامهنگار فرهنگی، منتقد هنری و پژوهشگر حوزه فرهنگ و هنر با بیش از پانزده سال تجربه حرفهای در زمینه نقد هنری، گزارشنویسی فرهنگی و پوشش رویدادهای هنری است. تمرکز اصلی وی بر نقد و تحلیل هنرهای تجسمی معاصر ایران، جریانشناسی هنر متعهد و بررسی نسبت هنر با مسائل اجتماعی و فرهنگی جامعه میباشد.
**تحصیلات**
وی دارای مدرک کارشناسی ارشد پژوهش هنر از دانشگاه هنر تهران و کارشناسی نقاشی از دانشگاه الزهرا است. همچنین دورههای تخصصی نقد هنری، زیباییشناسی و مدیریت فرهنگی را در مراکز معتبر داخلی گذرانده و در کارگاههای متعدد نقد و تحلیل هنری مشارکت فعال داشته است.
**سوابق حرفهای**
ثنائی فعالیت حرفهای خود را از اواخر دهه هشتاد با نوشتن نقدهای هنری برای نشریات تخصصی هنر آغاز کرد. با گسترش فعالیتهایش در حوزه روزنامهنگاری فرهنگی، وی موفق به تولید گزارشهای متعددی در زمینه نمایشگاههای هنری، جشنوارهها، حراجیها و جریانهای هنری معاصر ایران شد. نقدهای تحلیلی و عمیق وی همواره مورد توجه هنرمندان، منتقدان و جامعه هنری کشور قرار گرفته است.
وی از سال ۱۳۹۶ به تیم تحریریه مجله خبری لادن پیوسته و به عنوان دبیر گروه فرهنگ و هنر در این رسانه فعالیت میکند. در این مدت، سردبیری وی بر جهتگیری فرهنگی و هنری مجله تأثیر چشمگیری داشته و گزارشها و نقدهای دقیق وی درباره هنر معاصر ایران، با استقبال گسترده مخاطبان مواجه شده است.
**تخصصها و حوزههای کاری**
تخصص اصلی ثنائی در نقد هنرهای تجسمی معاصر ایران، تحلیل جریانهای هنری متعهد، بررسی حراجیهای هنری و گزارشنویسی فرهنگی است. وی همچنین در زمینه مصاحبه با هنرمندان، کیوریتوری نمایشگاهها و مشاوره هنری تجربه قابل توجهی دارد.
**روششناسی حرفهای**
رویکرد ثنائی در نقد هنری مبتنی بر شناخت عمیق تاریخ هنر، آگاهی از جریانهای معاصر جهانی، توجه به بستر اجتماعی اثر هنری و پرهیز از قضاوتهای سطحی و سلیقهای است. وی در نقدهای خود بر تحلیل ساختار فرمال اثر، بررسی لایههای معنایی و توجه به بافت تولید اثر تأکید دارد.
**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو انجمن منتقدان و نویسندگان هنر ایران و انجمن هنرمندان نقاش ایران است و در کمیتههای داوری چندین جشنواره و نمایشگاه هنری معتبر کشور مشارکت داشته است.
**آخرین بهروزرسانی: بهمن ۱۴۰۴**
