در پی نصب گسترده دکلهای مخابراتی BTS در محلههای مسکونی، برخی شهروندان از تأثیر پرتوهای رادیویی این سازهها بر سلامت خود اظهار نگرانی کردهاند. در شبکههای اجتماعی و برخی رسانهها موضوع احتمال بروز اختلالات خواب، سردردهای مزمن و حتی سرطان مرتبط با تشعشعات دکلهای موبایل مطرح شده است.
سید محمدحسن جوادزاده، معاون امور رادیویی سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی، با اشاره به نتایج اندازهگیریهای میدانی تصریح کرد که سطح تابش امواج رادیویی از دکلهای موبایل به مراتب کمتر از آستانه مجاز تعیینشده است و هیچگونه نگرانی برای سلامت عمومی مردم وجود ندارد.
مرجع قانونی تعیین حد تشعشعات غیریونساز در کشور سازمان انرژی اتمی ایران است و اپراتورهای تلفن همراه موظفاند همه تجهیزات رادیویی خود را مطابق دستورالعملهای این سازمان و استاندارد شماره ۷۵۶۸ موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران نصب و بهرهبرداری کنند. در همین راستا، اپراتورها شرایطی را فراهم کردهاند که میانگین تابش در اطراف دکلها همیشه پایینتر از سطح هشدار باشد.

از سوی دیگر، سازمان تنظیم مقررات با استقرار ایستگاههای پایش ثابت و واحدهای اندازهگیری سیار در شهرهای مختلف، نظارت مداوم بر سطح امواج رادیویی را انجام میدهد. بررسیهای دورهای سال گذشته نشان داد حتی در نزدیکترین فاصله به دکلها، شاخص تشعشع کمتر از ۱۰ درصد حد مجاز جهانی است و اعداد به دست آمده اختلاف چشمگیری با سطوحی که میتواند مخاطرهآمیز باشد، دارند.
در سطح بینالمللی نیز نهادهایی مثل کمیسیون بینالمللی حفاظت در برابر تشعشعات غیر یونیزه (ICNIRP) و سازمان جهانی بهداشت (WHO) راهنماییهای مشابهی ارائه کردهاند. این مراجع اعتقاد دارند پرتوهای موبایل در گروه ۲B «احتمالاً سرطانزا» قرار دارند، اما با در نظر گرفتن شدت و کیفیت امواجی که دکلها منتشر میکنند، شواهد کافی برای اثبات خطر بلندمدت وجود ندارد.
برای شهروندانی که همچنان دغدغه دارند، چند راهکار ساده توصیه میشود:
- مراجعه به گزارشهای آنلاین پایش سازمان تنظیم مقررات که بهصورت دورهای در وبسایت رسمی منتشر میشود.
- حفظ فاصله حداقل ۳۰ تا ۵۰ متری از دکلهای نصبشده در خیابانها و پشتبامها.
- اجتناب از استقرار طولانیمدت در محدودهای که تابش امواج بهطور موقت بالاتر از حد مجاز گزارش شده است.
با اجرای دقیق استانداردهای ملی و بینالمللی، نظارت مستمر و ارتقای فناوری انتقال داده (5G و پس از آن) میتوان از پوشش سراسری شبکههای موبایل بدون به خطر افتادن سلامت عمومی بهره برد. به این ترتیب، نگرانیهای رایج در خصوص تابش پرتوهای دکلهای موبایل تا حد زیادی بیپایه جلوه میکند.

لادن ثنائی
دبیر گروه فرهنگ و هنر
لادن ثنائی روزنامهنگار فرهنگی، منتقد هنری و پژوهشگر حوزه هنر است که بیش از ۱۵ سال در زمینه تولید محتوای فرهنگی، نقد آثار هنری و پوشش رویدادهای هنری فعالیت کرده است. نگاه تخصصی او بیشتر بر تحلیل هنر معاصر ایران، بررسی جریانهای هنری و مطالعه ارتباط میان هنر، جامعه و فرهنگ متمرکز است.
او دارای مدرک کارشناسی ارشد پژوهش هنر از دانشگاه هنر تهران و کارشناسی نقاشی از دانشگاه الزهرا است و در دورههای تخصصی نقد هنری، زیباییشناسی و مدیریت فرهنگی نیز حضور داشته است.
ثنائی فعالیت حرفهای خود را از اواخر دهه ۸۰ با انتشار یادداشتها و نقدهای هنری در رسانههای تخصصی آغاز کرد. در ادامه، با تهیه گزارشها و تحلیلهای فرهنگی درباره نمایشگاهها، جشنوارهها و جریانهای هنری، تجربه گستردهای در حوزه روزنامهنگاری هنر به دست آورد.
او از سال ۱۳۹۶ به عنوان دبیر گروه فرهنگ و هنر مجله خبری لادن فعالیت میکند و در هدایت محتوای فرهنگی این رسانه و انتشار مطالب تحلیلی درباره هنر معاصر نقش دارد.
حوزههای تخصصی لادن ثنائی شامل نقد هنرهای تجسمی، تحلیل آثار هنری، گزارشنویسی فرهنگی، گفتوگو با هنرمندان و بررسی روندهای فرهنگی و هنری جامعه است.
در فعالیتهای حرفهای خود، او تلاش میکند آثار هنری را در بستر تاریخی و اجتماعی آنها بررسی کند و با ترکیب دانش هنرشناسی و نگاه رسانهای، تحلیلهایی دقیق و قابل فهم برای مخاطبان ارائه دهد.