دبیر ستاد امر به معروف و نهی از منکر استان همدان اخیراً با انتقاد صریح از رویکردهای فعلی دستگاهها در حوزه ترویج عفاف و حجاب، خواستار تدوین و اجرای یک "طرح فرهنگی ایجابی نظارتی" متناسب با ظرفیتهای بومی استان شد. این اظهارات در حالی مطرح میشود که به گفته وی، اسناد و قوانین بالادستی همچون مصوبات شورای عالی انقلاب فرهنگی، تکالیف مشخصی را برای نهادهای متولی تعیین کردهاند، اما بیتوجهی به آنها و تمایل به تشکیل ساختارهای تکراری، چالشهای جدی را در این عرصه به وجود آورده است.
چالشهای موجود در اجرای قوانین عفاف و حجاب: انتقاد از بیعملی دستگاهها
میثم صابریون، دبیر ستاد امر به معروف و نهی از منکر استان همدان، در نشست کمیته تخصصی عفاف و حجاب که با حضور مسئولان استانی برگزار شد، به صراحت از عملکرد برخی دستگاهها گلایه کرد. وی تأکید کرد که مصوبات ۴۲۷ و ۸۲۰ شورای عالی انقلاب فرهنگی به روشنی وظایف هر نهاد را در این زمینه تبیین کردهاند. با این حال، به جای تمرکز بر اجرای دقیق این وظایف، شاهد روی آوردن به تشکیل کارگروهها و قرارگاههای جدید هستیم که به گفته صابریون، نه تنها راهگشا نیست، بلکه خود محل انتقاد جدی و مانعی برای پیشبرد اهداف است. این بیتوجهی به اسناد بالادستی، عملاً به فرسایش منابع و زمان منجر شده و اجرای برنامههای مؤثر در حوزه عفاف و حجاب را با کندی مواجه میسازد.
فرسایش ساختاری و چرخه معیوب تشکیل کارگروهها
یکی از نکات کلیدی در سخنان دبیر ستاد، اشاره به "فرسایش" ناشی از تکرار اقدامات و تلاش برای ایجاد زیرساختهایی است که از سال ۱۳۸۴ (۲۰۰۵ میلادی) تعیین شدهاند. به گفته وی، حدود وظایف هر دستگاه در زمینه عفاف و حجاب کاملاً مشخص است و نیازی به آغاز دوباره از نقطه صفر نیست. این چرخه معیوب، نه تنها به هدر رفتن انرژی و منابع منجر میشود، بلکه باعث سردرگمی در بدنه مدیریتی و کاهش اعتماد عمومی نسبت به اثربخشی برنامههای فرهنگی میگردد. تمرکز بر کارهای تاسیسی به جای عملیاتی سازی، مانع اصلی در ارتقای فرهنگ عفاف و حجاب در جامعه همدان است.
مطالبه پاسخگویی از مدیران و مسئولان در حوزه عفاف و حجاب
صابریون با تأکید بر اینکه اکنون زمان "حسابکشی" است، مدیران کل، رؤسای سازمانها و ادارات را مخاطب قرار داد. وی از آنها خواست تا با مرور مصوبات و وظایف تعیینشده، به اقدامات انجامیافته و نتایج آن پاسخگو باشند. این مطالبه پاسخگویی، نه تنها در پیشگاه الهی، بلکه در برابر افکار عمومی نیز حائز اهمیت است. این سخنان تلویحاً به این واقعیت اشاره دارد که در صورت عدم پیشرفت در وضعیت فرهنگی، مسئولیت اصلی بر عهده مدیران است و نباید تمامی نگاهها و انتظارات تنها معطوف به قوه قضائیه باشد. به گفته صابریون، کشور در حوزههای مختلف موفقیتهای چشمگیری داشته، اما وضعیت فرهنگی جامعه همچنان با ابهامات جدی مواجه است و مردم خواهان پاسخگویی در این زمینه هستند.
شفافسازی عملکرد: مدیران باید گزارشهایی روشن از اقدامات انجامشده در راستای ترویج عفاف و حجاب ارائه دهند.
تغییر رویکرد: لازم است تمرکز از اقدامات قضایی صرف، به سوی فعالیتهای ایجابی و تأثیرگذار فرهنگی معطوف شود.
افقهای جدید: تدوین و مردمیسازی طرح فرهنگی عفاف و حجاب در همدان
برای غلبه بر چالشهای موجود، دبیر ستاد امر به معروف و نهی از منکر بر ضرورت تدوین یک "طرح فرهنگی ایجابی نظارتی" در زمینه عفاف و حجاب تأکید کرد. این طرح باید با دریافت پیشنهادها از سوی دستگاههای مختلف، بومیسازی شده و متناسب با شرایط فرهنگی و اجتماعی استان همدان باشد. علاوه بر این، او به اهمیت "مردمیسازی روندها" اشاره کرده و خواستار مشارکت فعال گروهها و تشکلهای مردمی در این فرآیند شد. وی متعهد شد که در صورت ورود جدی تشکلهای مردمی، ستاد امر به معروف و نهی از منکر از آنها پشتیبانی کامل خواهد کرد. این رویکرد نشاندهنده تغییر پارادایم از اعمال قدرت دولتی به سمت مشارکت اجتماعی و فرهنگی است که میتواند به ماندگاری و اثربخشی بیشتر برنامههای عفاف و حجاب منجر شود.
ویژگیهای طرح فرهنگی پیشنهادی:
ایجابی و پیشگیرانه: تمرکز بر آموزش، فرهنگسازی و تقویت بنیانهای اعتقادی.
بومیسازیشده: انطباق با خردهفرهنگها و نیازهای خاص مردم همدان.
مردمیمحور: فراهم آوردن بستر مشارکت فعال تشکلها و گروههای داوطلب.
در مجموع، آنچه در همدان مطرح شده، فراتر از یک درخواست ساده است؛ فریادی برای تغییر رویکردی ریشهای در مدیریت مسائل فرهنگی و لزوم بازگشت به اصول پاسخگویی و اثربخشی در حوزه عفاف و حجاب است.
مطالب مرتبط
- همایش «خورشید ولایت» در ایرانشهر، نمادی از وحدت و پیوند تاریخی در جنوب شرق کشور است
- نمایشگاه برگریزان با نماد بازآفرینی و آغاز دوباره برگزار شد
- مستند «دو خواهر» جایزه اصلی توکیو داکس ۲۰۲۵ را کسب کرد
- مستند «دو خواهر» جایزه اصلی توکیو داکس ۲۰۲۵ را کسب کرد
لادن ثنائی
دبیر گروه فرهنگ و هنر
لادن ثنائی روزنامهنگار فرهنگی، منتقد هنری و پژوهشگر حوزه هنر است که بیش از ۱۵ سال در زمینه تولید محتوای فرهنگی، نقد آثار هنری و پوشش رویدادهای هنری فعالیت کرده است. نگاه تخصصی او بیشتر بر تحلیل هنر معاصر ایران، بررسی جریانهای هنری و مطالعه ارتباط میان هنر، جامعه و فرهنگ متمرکز است.
او دارای مدرک کارشناسی ارشد پژوهش هنر از دانشگاه هنر تهران و کارشناسی نقاشی از دانشگاه الزهرا است و در دورههای تخصصی نقد هنری، زیباییشناسی و مدیریت فرهنگی نیز حضور داشته است.
ثنائی فعالیت حرفهای خود را از اواخر دهه ۸۰ با انتشار یادداشتها و نقدهای هنری در رسانههای تخصصی آغاز کرد. در ادامه، با تهیه گزارشها و تحلیلهای فرهنگی درباره نمایشگاهها، جشنوارهها و جریانهای هنری، تجربه گستردهای در حوزه روزنامهنگاری هنر به دست آورد.
او از سال ۱۳۹۶ به عنوان دبیر گروه فرهنگ و هنر مجله خبری لادن فعالیت میکند و در هدایت محتوای فرهنگی این رسانه و انتشار مطالب تحلیلی درباره هنر معاصر نقش دارد.
حوزههای تخصصی لادن ثنائی شامل نقد هنرهای تجسمی، تحلیل آثار هنری، گزارشنویسی فرهنگی، گفتوگو با هنرمندان و بررسی روندهای فرهنگی و هنری جامعه است.
در فعالیتهای حرفهای خود، او تلاش میکند آثار هنری را در بستر تاریخی و اجتماعی آنها بررسی کند و با ترکیب دانش هنرشناسی و نگاه رسانهای، تحلیلهایی دقیق و قابل فهم برای مخاطبان ارائه دهد.
